زنانه شدن اعتیاد در ایران

تنظیم: مینو محمدی

امروزه خشونت علیه زنان و درصد آسیب پذیری آنان در جامعه بيشتر قابل لمس است. زنان تحت تاثیرعوامل متعددی همانند: قوانین حکومتی مختلف، شرایط و محیط اجتماعی، همسر و خانواده و ... به شیوه های گوناگون همچون ازدواج اجباری و زودهنگام، حجاب اجباری، منع تحصیل و منع مشارکت در امورات (اجتماعی، فرهنگی وسیاسی) در جامعه مورد اهانت و تبعیض قرار گرفته اند.

یکی دیگر از عواملی که باعث انزوای نقش و موقعیت زنان در جامعە شدە است و روز به روز شاهد افزایش آمار آن در میان زنان هستیم؛ مسئله اعتیاد است که اگر درصد آسیب اعتیاد به زنان بیشتر از موارد فوق نباشد، کمتر نبوده است.

امروزه موادهای صنعتی و سنتی مانند ( تریاک، شیشه، کراک؛ حشیش، ماریجوانا، تمجیزک و بعضا فلاکا، ترامادول و...) به وفور از کشورهای سنتی و جهان سوم گرفته تا کشورهای فوق پیشرفته یافت می شود که ایران نیز مُدتیست با این معضل دست و پنجه نرم می کند.

طی آمارهای به دست آمده ازستاد مبارزه با مواد مخدر ایران در سالهای گذشته بیش از سه میلیون نفر در ایران دچار اعتیاد مستمر هستند که از این تعداد بیش از 156هزار نفر آنان زن با میانگین سنی 24تا 63سال هستند این آمار و ارقام روز به روز در حال افزایش اند كه استان كردستان نيز با بيش از 22هزار نفر معتاد و حدود 4تا6 درصد معتادين زن از آن مُبرا نيست.

به گفته ی روانشناسان عواملی که زنان رابه روی آوردن به مصرف مواد سوق می دهند عبارتند از:

1. عوامل اجتماعی: ( کمبود امکانات رفاهی, خدماتی و تفریحی,عدم آموزش مناسب, کمبود فرصت های شغلی و نبود ثبات اقتصاد ی زنان).

2. عوامل بین فردی: (خانواده، دوستان، محل تحصیل و محل اشتغال).

3. عوامل فردی: ( ژنتیک و وراثت، شخصیت، اختلال روانی، عدم کنترل احساسات، نگرش مثبت به مواد).

با تداوم شرایط موجود وهر چه بیشتر قابل دسترس بودن مواد، سن مصرف كنندگان مواد مخدر پايين تر آمده و اعتياد توانسته ميان دانشجويان و دانش آموزان دختر نفوذ بيشترى يابد و ميل زنان و دختران به مصرف مشروبات الكلى، قليان، سيگارومواد را بيشتر كند. حدود 2.3درصد از زنانی که سابقه ی اعتیاد داشته اند تزریق را نیزتجربه كرده اند. تزريق با سرنگ مشترك و روابط جنسى غير بهداشتى ميان معتادين می تواند يكى از علل مهم بروز بيماری هاى عفونى خطرناک همچون (هپاتیت، اچ آی وی و ایدز) باشد.

از آنرو که در جامعه از اعتیاد هنوز به عنوان یک بیماری نام برده نمی شود و از دید مردم یک عمل مضر مردانه است. زنان مبتلا به این بیماری ها از طرف خانواده، دوستان و جامعه طرد می شوند که در برخی موارد برای تامین هزینه مواد خود به ناچار دست به سرقت و تن فروشی می زنند که در نهایت فرد دچار افسردگی شدید ناشی از مصرف مواد و پذیرفته نشدن از طرف جامعه مجبور به خودکشی از راه های گوناگون و پایان دادن به شرایط سخت خود می شود.

زنانى كه همسران مصرف كننده دارند، بيشتر از ديگران در خطر مبتلا شدن به اعتياد قرار می گيرند. متاسفانه مردان آلوده به اعتياد براى تدوام زندگى مشترك خود و تحمل شرايط سخت زندگى توسط همسر سعى در مبتلا نمودن شريك زندگى خود را دارند به طورى كه مي توان سالانه شاهد تولد كودكانى آلوده به مواد و همانطور سقط جنين ناگهانى ناشى از مصرف مواد توسط مادر بود. شیوع اعتیاد سبب فروپاشى بنيان زندگى، غافل شدن از تعليم و تربيت فرزندان و متلاشى شدن كانون گرم خانواده ميشود. به همين دليل می توان از اعتياد به عنوان محصول مهم بیكارى، فقر و طلاق در جامعه نام برد.

با افزايش تعداد بيماران معتاد زن در جامعه شاهد تدابیری برای پیدا کردن راه حل مشكلات ناشى از اعتياد از جمله: تاسیس کمپ های ترک اعتیاد مختص به زنان، ساخت گرمخانه های شبانه روزی برای زنان و کودکان کارتن خواب، تاسیس کلاس های پیشگیری و درمان اعتیاد از طرف سازمان ها و بنياد هاى مختلف بوده ایم؛ اما این تلاش ها به طور کامل موثر نبوده و متاسفانه همچنان شاهد روی آوردن زنان به اعتیاد و بالا رفتن رقم آمار زنان معتاد هستیم كه این معضل در میان مشکلات زنان در جامعه قابل چشم پوشی نیست.

روش های زیادی برای رهایی از اعتیاد وجود دارد که رایج ترین آنان سم زدایی توسط داروهای نگهدارنده (متادون، بوپرنورفین ب2، سابوکسان) تحت نظر پزشک و روانشناس بالینی است. این شیوه درمان موجب کاهش خماری و درد ناشی از عدم مصرف مواد می شود و احتمال مصرف مجدد ولغزش را به شدت کاهش می دهد.

ترك اعتياد می تواند به صورت ناگهانى صورت پذيرد كه در برخى موارد عوارضى همچون ايست قلبى، ايست مغزى و رفتن به كما را در پى خواهد داشت. درمان اعتياد نيازمند به كنترل شرايط و محيط ترك، حمايت خانواده و آرامش روانى بيمار است. همچنين شركت در انجمن هاى معتادان، كنترل اضطراب و استرس به روش كار درمانى ، ورزش و فعاليت بدنى، در رهايى از اعتياد و تولد دوباره و بازگشت فرد به زندگى نقش بسزايى دارند.



AM:11:03:07/10/2019




‌ ‌ 468 ‌‌بار دیده شده‌‌