زمینه چینی برای یک نرمش ذلیلانه، یا قهرمانانه؟

آرام محمدی
طی روزهای اخیر علی خامنه ای در توییتی، امام دوم شیعیان "حسن" را شجاع ترین چهره ی تاریخ اسلام توصیف و تلقی کرده است. او در این توییت نوشته که، من معتقدم امام حسن مجتبی شجاع ترین چهره ی تاریخ اسلام است. ایشان حاضر شده نام خود را فدای مصلحت واقعی یعنی اسلام نماید.

در این میان تحلیلگران، فعالین و کاربران شبکه های اجتماعی بر این باورند که این توییت، پیام تمایل به مذاکره با آمریکا است. علی خامنه ای پیشتر نیز در سال 92 خورشیدی و در جریان مذاکره محرمانه با آمریکا که در عمان علنی شد، به صلح امام دوم شیعیان و معاویه اشاره کرد و در همان موقع نیز از اصطلاح "نرمش قهرمانانه" برای توضیح مصالحه با رقیب "دشمن" و یا شاید به نوعی توجیه کردن سخنانش جهت فریب افکار عمومی استفاده کرده است.

در این میان برخی از تحلیلگران و کنشگران سیاسی داخلی نیز در همین زمینه عنوان کرده اند که، شاید حاکمیت ایران در خصوص توافق با آمریکا در سال های آتی و یا حتا آینده ای نه چندان دور، به این سمت و سو تمایل نشان دهند و در این میان افراد تندرو و افراطی وابسته به بیت خامنه ای و نهادهای امنیتی و سپاه نیز به احتمال زیاد با این امر یعنی "نرمش قهرمانانه" موافق باشند.

با این وجود، ترس از تکرار اعتراضات، همچون سال های گذشته  و یا مصیبت ها و زخم های کرونا و اعمال تحریم های آمریکا و جامعه جهانی، اقتصاد تُرد و شکننده ایران شاید به عنوان دلایلی باشد که حاکمیت ایران بویژه علی خامنه ای را وادار به سازش در حال، و یا آینده و تن دادن به مسئله ی نرمش قهرمانانه بدهد.

هر چند افراد نزدیک به علی خامنه ای و یا تندروهای حکومتی، در صورت تحقق این امر، اعتراضی از خود نشان نمی دهند و به اصطلاح تابع فرامین حضرت آقا یعنی علی خامنه ای خواهند شد.

خامنه ای در چندین نوبت در سال 92 خورشیدی و بویژه در جمع سرکرده های سپاه از عنوان نرمش قهرمانانه استفاده کرد. علی خامنه ای در سال 1393 خورشیدی نیز و در جریان دیدار محمد جواد ظریف و دستگاه دیپلماسی رژیم ایران گفت: معنای دیگر دیپلماسی را می توان نرمش قهرمانانه تداعی و تلقی کرد. در این دیدار، او با اشاره مجدد به صلح امام حسن با معاویه، از این امر به عنوان پرشکوه ترین نمونه ی تاریخی نام برد.

علی خامنه ای در سال 1351 خورشیدی، در کتابی می نویسد که صلح امام حسن در شرایطی بوده که به اصطلاح اسلام به خطر می افتد. حال با گذشت بیش از 50 سال از بیان این موضوع، علی خامنه ای طی 8 سال اخیر و در چندین نوبت متوالی به همان شیوه در راستای رهایی از شرایط، از صلح و یا نرمش قهرمانانه دّم زده است.

پیشتر نیز شخص خمینی و بالاخص در جریان جنگ ایران عراق، بارها از مِتد و روش امام سوم شیعیان "حسین" مبنی بر اینکه او در هیچ شرایطی با معاویه سازش نکرد و در این راه نیز جان خود را از دست داده، اشاره دارد. اظهارات خمینی در طول سال های جنگ ایران و عراق را می توان به نوعی شیوه و یا استراتژی این رژیم برای حکمرانی تلقی نمود.

یادآور می شود که در طی چهل سال حکومتداری رژیم اسلامی ایران، و علیرغم به کارگیری تمامی ابزارها و تجهیزات رسانه ای و تبلیغی، نقش و رُل امام سوم شیعیان "حسین" به عنوان نماد و سمبل مبارزه تا سر حد مرگ و جان دادن، در مقابل سازش امام حسن "امام دوم شیعیان" برجسته تر نشان داده شده است.

در اسلام سیاسی، به شیوه های گوناگونی می توان معامله کردن با آیین ها "قرآن، احادیث، روایات و..." را نیز مشاهده کرد. هر موقع و در هر شرایطی که نیاز باشد، نمونه هایی از رفتارها، احادیث و غیره را جهت بقا و مشروعیت دادن به شرایط فی الحال را بیان می کنند و به این شیوه نیات و خواسته های خود را در جامعه اعمال کرده و در این موارد از راه و روش تقیه کردن نیز بهره برداری می شود.

PM:02:39:10/05/2020




‌ ‌ 71 ‌‌بار دیده شده‌‌